وطن در شعر و اندیشه، از عارف قزوینی تا رابیندرانات تاگور

10.22034/jral.2025.560115.1076

نویسنده

استادیار گروه زبان و ادبیات انگلیسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کوثر بجنورد، بجنورد، ایران.

چکیده
‌عشق به میهن، یکی از ویژگی‌های بارز ادبیات مقاومت است که در سروده‌های «شاعران ملی» جایگاه ویژه‌ای دارد. در ایران ابوالقاسم عارف قزوینی و در هندوستان، رابیندرانات تاگور، این عنوان را کسب کرده‌اند. این دو شاعر ملی متأثر از ادبیات مقاومت‌اند و وجوه مشترک فرهنگی زیادی با یکدیگر دارند، چرا که علاوه بر اشتراکات زبانی و فرهنگی، این دو کشور در طول تاریخ، همواره در برابر استبداد ایستادگی کرده‌اند. لذا ادبیات مقاومت، زمینه‌ساز ظهور شباهت‌هایی در گرایش‌های ملی‌گرایانه و مضامین موجود در اشعار این دو شاعر شده است. یکی از پر جاذبه‌ترین مضامین در ادبیات عصر مشروطه ایران و ادبیات استبدادستیز هند که ذهن و زبان گویندگان آن عصر را به خود مشغول کرده بود، مفهوم آزادی و وطن‌پرستی است. چیزی که تا پیش از آن شاعران اینگونه بدان توجه نکرده بودند. در پژوهش حاضر به تحلیل ماهیت و مفهوم ادبیات مقاومت و وطن‌پرستی در اشعار عارف قزوینی و رابیندراتات تاگور می‌پردازیم. هدف این پژوهش، ریشه‌یابی و تبیین مفاهیم مقاومت و وطن‌پرستی در آثار این دو می‌باشد. روش تحقیق، توصیفی‌ـ تحلیلی و روش گردآوری اطلاعات، کتابخانه‌ای است. ابزار گردآوری اطلاعات، فیش تحقیقاتی و روش تجزیه و تحلیل اطلاعات، تحلیل محتوایی می‌باشد، و از مهم‌ترین یافته‌ها و نتایج آن می‌توان به رهایی مردم هر دو کشور از یوغ استعمارگران، نفی استبداد و استبدادگری، عشق به وطن، میهن‌پرستی اشاره کرد.

چکیده تصویری

وطن در شعر و اندیشه، از عارف قزوینی تا رابیندرانات تاگور

کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 25 آبان 1404
  • تاریخ بازنگری 01 دی 1404
  • تاریخ پذیرش 01 دی 1404