گفتمان شعری صرفاً ساختاری زیبایی‌شناختی نیست، بلکه فراتر از آن، کنشی اجتماعی و فرهنگی به شمار می‌رود که بازتاب‌دهنده روابط قدرت و تحولات ایدئولوژیک در جامعه است. بر پایه دیدگاه نورمن فرکلاف در تحلیل انتقادی گفتمان، زبان نوعی کنش اجتماعی تلقی می‌شود که در سه سطح توصیف، تفسیر و تبیین بررسی می‌شود. بر این اساس، پژوهش حاضر با بهره‌گیری از روش توصیفی ـ تحلیلی، به تحلیل گفتمان اجتماعی در مجموعه شعر «رحيق بلون الدم» اثر شاعر عراقی، حیدر علی الفتلاوی، در چارچوب نظریه تحلیل انتقادی گفتمان فرکلاف می‌پردازد. این پژوهش با بررسی متن، فرایندهای تولید و دریافت آن و ارتباط آن با بستر اجتماعی و فرهنگی، می‌کوشد روابط قدرت نهفته در گفتمان شعری را آشکار سازد و سازوکارهای زبانی و معنایی به‌کاررفته در بازنمایی مسائل انسان عراقی، به‌ویژه موضوعات کودکی، زن، آزادی و ازخودبیگانگی روشنفکر را تحلیل کند و ابعاد ایدئولوژیک این مضامین را تبیین نماید. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که گفتمان شعری فتلاوی بر دوگانه «فاجعه و امید» استوار است و کودک و زن را به نمادهایی جامعه‌شناختی از ویرانی‌های انسانی و اجتماعی تبدیل می‌کند. همچنین شاعر با بهره‌گیری از تصاویر نمادین، توهم آزادی و شعارهای آرمان‌گرایانه را نقد کرده و سلطه نیروهای اجتماعی و سیاسی را که مانع تحقق آزادی‌اند، افشا می‌سازد. افزون بر این، با نقد ساختار مردسالار، به تبیین حاشیه‌نشینی و شیءانگاری زن می‌پردازد و ازخودبیگانگی روشنفکر را از طریق ارجاع به شخصیت‌های فلسفی و تاریخی به تصویر می‌کشد. در نتیجه، شعر فتلاوی به‌مثابه گفتمانی انتقادی، سازوکارهای سرکوب و کاستی‌های ساختار اجتماعی را آشکار ساخته و شعر را به ابزاری برای اعتراض و نقد واقعیت تبدیل می‌کند.